Tương tư

Tương tư

Trong tình yêu, chúng ta có chữ tương tư và nó được xem như một chứng bệnh gọi là “bệnh tương tư”, mình cứ nhớ tới một bóng hình nào đó hoài, không quên được.

Chữ tương tiếng Trung Hoa là 相, cũng được đọc là tướng, thuộc bộ mục. 相 bao gồm chữ目và chữ木con mắt nhìn thấy cái cây thì nhìn qua nhìn lại để nhận thấy cái hình dạng của cây.

Chữ tư tiếng Trung Hoa là 思, bao gồm chữ田ở trên và心ở dưới. Trong tâm 心có một chỗ trống 田nhớ nhung ai đó.

Trong Khúc Trường Tương Tư của nàng Ý Nương đời Hậu Chu, một người đang mắc bệnh tương tư trầm trọng có những câu thơ rất nổi tiếng :

君在湘江頭，

我在湘江尾。

相思不相見，

同飲湘江水。

Quân tại Tương giang đầu

Thiếp tại Tương giang vĩ

Tương tư bất tương kiến

Đồng ẩm Tương giang thủy

Chàng ở đầu sông Tương,

Thiếp ở cuối sông Tương,

Nhớ nhau mà không gặp

Cùng uống nước sông Tương.

Chữ tư đó có nghĩa là nhớ, tưởng, mong ước một cái gì đó, một người nào đó. Khi bị vướng vào lưới ái dục rồi thì sự nhớ mong và nhận thức của mình đều bị nhuộm màu sắc của ái dục. Đi cũng nghĩ tới chuyện đó, ngồi cũng nghĩ tới chuyện đó. Thấy mặt trăng cũng nhớ tới chuyện đó, thấy đám mây cũng nhớ tới chuyện đó. Tại sao mình lại cứ bị cái nhớ đó quấy rầy mình, dù mình biết thôi đừng yêu, yêu vậy là sai trái lắm. Tại sao như vậy. Đó là do tập khí của mình.

Tập khí là một cái gì lâu đời mà mình mang theo trong con người của mình. Dù mình không muốn nó nhưng nó đã có sẵn đó, nó là hạt giống do tổ tiên, ông bà, cha mẹ trao truyền lại.

Trước tiên, mình nên biết rằng trong con người mình luôn có thiên chức làm cha, làm mẹ, làm chồng, làm vợ. Tình dục có liên hệ tới gốc rễ đó và là một năng lượng rất tự nhiên.

Thứ hai là do những hạt giống lâu đời của ông bà tổ tiên để lại vẫn còn trong mình, đến khi chúng phát hiện ra thì chúng làm cho mình lao đao, khốn khổ và cho dù không muốn mình cũng là nạn nhân của nó. Đó gọi là tập khí. Tập khí không phải là cái được un đúc ngay trong đời của mình, mà nó có thể có từ trước, từ đời ông bà tổ tiên.

Nói như vậy, nếu mình vướng vào lưới ái dục rồi mình tu, mình có vượt ra được cái lưới đó không. Tu thì chắc sẽ vượt ra được nếu mình có đủ phước đức của tổ tiên để lại, phước đức được trao truyền đó phải là những hạt giống tốt . Khi đó hy vọng, cái tương tư, nhớ nhung mà mình thấy sai trái sẽ qua đi, bởi mình đã có tuệ giác đủ mạnh để buông bỏ những sai trái đó.

Tập khí năm xưa rồi chuyển hóa

Vườn tâm tuệ giác nở trăm hoa

Hoàng Phước Đại 14/10/2015

 ( Bài viết có tham khảo từ bài giảng Kinh Chiếc lưới ái ân của Hòa thượng Thích Nhất Hạnh)